UTTARKASHI TUNNEL RESCUE : ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਸਿਲਕਿਆਰਾ ਸੁਰੰਗ ‘ਚ ਫਸੇ 41 ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ‘ਚ ਜੁਟੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਜੰਗੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਬਚਾਅ ਦੇ 17ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀ ਅੱਜ ਦੀ ਅਪਡੇਟ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਗਰ ਮਸ਼ੀਨ ਦਾ ਮਲਬਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਰੈਟ ਮਾਈਨਰਜ਼ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ 45 ਫੁੱਟ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਖੁਦਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰੀ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੁਣ ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਅੰਦਰ ਫਸੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਰੈਟ ਮਾਈਨਰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਹਨ ਜੋ ਰੈਟ ਮਾਈਨਰਜ਼ਵਾਂਗ ਛੋਟੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਖੁਦਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ 41 ਸੁਰੰਗ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ। ਇਹ ਲੋਕ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਖੁਦਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਹਥੌੜਾ, ਕਾਂਬਾ ਅਤੇ ਕਈ ਖੁਦਾਈ ਦੇ ਸੰਦ ਹਨ।
#NDRF demonstrates the movement of wheeled stretchers through the pipeline, for the rescue of 41 workers trapped inside the #SilkyaraTunnel once the horizontal pipe reaches the other side.#TunnelRescue #UttarkashiRescue #Uttarakhand pic.twitter.com/gXSDKKyZc5
— Surabhi Tiwari🇮🇳 (@surabhi_tiwari_) November 24, 2023
#UttarkashiRescue #WATCH : Video of the moment when first worker rescued from tunnel after 17 days.#UttarakhandTunnelRescue #UttarakhandTunnel #Uttarkashi #Uttarakhand #UttrakhandTunnelCollapse #UttarakhandRescue #uttarkashirescueoperation #TunnelRescue #Tunnel #TunnelCollapsed… pic.twitter.com/A2mz0PfExB
— upuknews (@upuknews1) November 29, 2023
ਹੁਣ ਰੈਟ ਮਾਈਨਰਜ਼ ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਸੁਰੰਗ ਵਿੱਚ ਹੱਥੀਂ ਡਰਿਲਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ 12 ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੋ ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ 24 ਘੰਟੇ ਖੁਦਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਧੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ 1.9 ਮੀਟਰ ਡਰਿਲਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੂਹਿਆਂ ਦੀ ਮਾਈਨਿੰਗ ‘ਤੇ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਹੋਰ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ‘ਤੇ ਵਰਟੀਕਲ ਡਰਿਲਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 36 ਮੀਟਰ ਲੰਬਕਾਰੀ ਡਰਿਲਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਰੈਟ ਮਾਈਨਰਜ਼ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਮਾਈਨਿੰਗ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੰਗ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਕੋਲਾ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ‘ਰੈਟ-ਹੋਲ’ ਸ਼ਬਦ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਪੁੱਟੇ ਗਏ ਤੰਗ ਮੋਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਟੋਆ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਿਰਫ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰਨ ਅਤੇ ਕੋਲਾ ਕੱਢਣ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਟੋਆ ਪੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਾਈਨਰ ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਰੱਸੀਆਂ ਜਾਂ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੋਲੇ ਨੂੰ ਫਿਰ ਪੁਰਾਣੇ ਸੰਦਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਿੱਕ, ਬੇਲਚਾ ਅਤੇ ਟੋਕਰੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਹੱਥੀਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
#NDRF demonstrates the movement of wheeled stretchers through the pipeline, for the rescue of 41 workers trapped inside the #SilkyaraTunnel once the horizontal pipe reaches the other side.#TunnelRescue #UttarkashiRescue #Uttarakhand pic.twitter.com/gXSDKKyZc5
— Surabhi Tiwari🇮🇳 (@surabhi_tiwari_) November 24, 2023
ਦਰਅਸਲ ਮੇਘਾਲਿਆ ਦੇ ਜੈਂਤੀਆ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕਈ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਖਾਣਾਂ ਹਨ, ਪਰ ਪਹਾੜੀਆਂ ‘ਤੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਲਿਜਾਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਕਾਰਨ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੰਮ ‘ਤੇ ਲਗਾਉਣਾ ਆਸਾਨ ਹੈ। ਮਜ਼ਦੂਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੀਆਂ ਪਈਆਂ ਹਨ। ਕਿਉਂਕਿ ਮਜ਼ਦੂਰ ਚੂਹਿਆਂ ਵਾਂਗ ਇਹਨਾਂ ਖਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਨੂੰ ‘ਚੂਹਾ ਮਾਈਨਿੰਗ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2018 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਮੇਘਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖਾਣ ਵਿੱਚ 15 ਮਜ਼ਦੂਰ ਫਸ ਗਏ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਸੇ ਚੂਹੇ ਦੀ ਮਾਈਨਿੰਗ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਰੈਟ ਨਾਲ ਖੁਦਾਈ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ?
ਇੱਕ ਮਾਹਰ ਡ੍ਰਿਲਿੰਗ ਕਰੇਗਾ
ਦੂਜਾ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਮਲਬੇ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦੇਵੇਗਾ
ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰੇਗਾ
ਦੂਜਾ ਮਲਬਾ ਟਰਾਲੀ ਵਿੱਚ ਲੋਡ ਕਰੇਗਾ।
ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੇ ਮਾਹਿਰ ਟਰਾਲੀ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣਗੇ।
ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ 6-7 ਕਿਲੋ ਮਲਬਾ ਬਾਹਰ ਲਿਆਏਗਾ
48 ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਖੁਦਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਚੂਹਾ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਕੋਲ ਹਥੌੜਾ ਅਤੇ ਕਾਂਬਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
ਹੋਰ ਰਵਾਇਤੀ ਖੁਦਾਈ ਸੰਦ ਵੀ
